Zbrojenie zamawia się w tonach, a projektuje w metrach i sztukach. Dlatego na budowie ciągle trzeba przeliczać jedno na drugie. Poniżej znajdziesz wagi prętów żebrowanych od fi 6 do fi 32, wzór na samodzielne obliczenia i przykłady dla typowych elementów.
Wzór na masę pręta
Masę metra bieżącego pręta można policzyć ze wzoru:
masa [kg/m] = 0,00617 × d?
gdzie d to średnica nominalna w milimetrach. Współczynnik 0,00617 wynika z gęstości stali (7850 kg/m?) i pola przekroju koła. Dla pręta fi 12: 0,00617 × 144 = 0,888 kg/m.
Wagi prętów żebrowanych fi 6?fi 32
Masa metra bieżącego oraz masa jednej sztuki o długości 12 m:
- fi 6 ? 0,222 kg/m, sztuka 12 m: 2,67 kg
- fi 8 ? 0,395 kg/m, sztuka 12 m: 4,74 kg
- fi 10 ? 0,617 kg/m, sztuka 12 m: 7,40 kg
- fi 12 ? 0,888 kg/m, sztuka 12 m: 10,66 kg
- fi 14 ? 1,21 kg/m, sztuka 12 m: 14,51 kg
- fi 16 ? 1,58 kg/m, sztuka 12 m: 18,95 kg
- fi 18 ? 2,00 kg/m, sztuka 12 m: 23,99 kg
- fi 20 ? 2,47 kg/m, sztuka 12 m: 29,62 kg
- fi 22 ? 2,98 kg/m, sztuka 12 m: 35,84 kg
- fi 25 ? 3,85 kg/m, sztuka 12 m: 46,28 kg
- fi 28 ? 4,83 kg/m, sztuka 12 m: 58,05 kg
- fi 32 ? 6,31 kg/m, sztuka 12 m: 75,82 kg
Aktualną dostępność średnic, długości handlowe i możliwość zamówienia prętów ciętych na wymiar sprawdzisz na stronie https://primostal.pl/pl/prety-zebrowane.
Przeliczniki: metry, tony i sztuki
Ile metrów jest w tonie
Wystarczy podzielić 1000 kg przez masę metra bieżącego:
- fi 8 ? ok. 2530 m/t
- fi 10 ? ok. 1620 m/t
- fi 12 ? ok. 1130 m/t
- fi 16 ? ok. 630 m/t
Ile sztuk jest w tonie?
Przy prętach 12-metrowych tona fi 12 to ok. 94 sztuki, fi 10 to ok. 135 sztuk, a fi 16 to ok. 53 sztuki. Te przeliczniki przydają się przy rozładunku i sprawdzaniu dostawy.
Długości handlowe i wiązki
Standardowa długość handlowa to 12 m. Masa wiązki zależy od huty i średnicy, więc warto ją sprawdzić przed zaplanowaniem rozładunku.
Przykłady obliczeń
Ława fundamentowa
Ława ma 40 m długości i jest zbrojona 4 prętami fi 12 wzdłuż. Do tego dochodzą strzemiona fi 6 co 30 cm, każde o długości ok. 1,2 m.
- Pręty podłużne: 4 × 40 m = 160 m, plus ok. 10% na zakłady, czyli 176 m × 0,888 kg/m ? 156 kg.
- Strzemiona: ok. 134 szt. × 1,2 m = 161 m × 0,222 kg/m ? 36 kg.
- Razem ok. 0,19 t.
Płyta stropowa
Płyta ma wymiary 5 × 6 m, a dolna siatka to fi 10 co 15 cm w obu kierunkach. To 41 prętów po 5 m i 35 prętów po 6 m, czyli ok. 415 m. Masa: 415 × 0,617 ? 256 kg, bez haków i zakładów.
Słup
Słup ma 4 pręty fi 16 po 3,5 m (z zakładem) i strzemiona fi 6 co 20 cm o długości ok. 1 m. Pręty to 14 m × 1,58 ? 22 kg, a 16 strzemion to ok. 3,6 kg.
Zamawianie prętów ? na co zwrócić uwagę?
Zapas na zakłady i odpad
Zestawienie z projektu podaje zwykle długości netto. Przy zamawianiu prętów w długościach handlowych trzeba doliczyć zakłady oraz odpad z cięcia. Przy prostych elementach to zwykle kilka procent. Przy dużej liczbie krótkich odcinków odpad rośnie, bo z 12-metrowego pręta nie zawsze da się wyciąć całe sztuki.
Pręty cięte na wymiar
Gdy w zestawieniu powtarzają się te same długości, opłaca się zamówić pręty cięte na wymiar. Odpada wtedy cięcie na placu i wywóz złomu.
Kontrola dostawy
Przy odbiorze porównaj masę z dokumentu dostawy z liczbą sztuk przeliczoną według wzoru oraz sprawdź świadectwo kontroli.
Gatunek B500SP i zakłady
B500SP to stal o charakterystycznej granicy plastyczności 500 MPa i wysokiej ciągliwości (klasa C). Dzięki temu jest dziś najczęściej wybierana do konstrukcji żelbetowych. Długość zakładu zależy od średnicy, klasy betonu i warunków przyczepności. Orientacyjnie przyjmuje się kilkadziesiąt średnic pręta, ale wiążącą wartość zawsze podaje projekt. Ostateczne zestawienie stali wykonuje projektant konstrukcji.